Column: Kwaliteit van arbeid in operational excellence organisaties
Geplaatst op 13 januari 2012
Kwaliteit van arbeid in operational excellence organisaties
Operational excellence neemt een hoge mate van standaardisatie met zich mee. Het werk ligt vast in procedures en regels. De functies worden zoveel mogelijk vereenvoudigd. Op de werkvloer gaat het in veel gevallen om relatief laag geschoolde arbeid die gezien wordt als makkelijk vervangbaar. De medewerker is gelijk aan zijn functie. Om fouten te voorkomen wordt zoveel mogelijk geautomatiseerd. De optelsom maakt dat de toegevoegde waarde van medewerkers op werkvloer niet vanzelfsprekend is.
Het spanningsveld is duidelijk: wat voor de organisatie van levensbelang is, - goedkoper, sneller, beter-, is niet altijd in het belang van de individuele medewerker. Toch zijn mensen belangrijk voor de onderneming, zonder medewerkers geen productie, zonder medewerkers geen groei. Bovendien is de medewerker stakeholder, en maatschappelijk verantwoord ondernemen vereist verantwoording over de resultaten en bijdragen aan alle stakeholders van de onderneming.
Hoe creëert de organisatie werk dat door medewerkers positief wordt ervaren? De doelstellingen in het prestatieverantwoordelijkheisgebied van de medewerker moeten haalbaar zijn. Te weinig uitdaging veroorzaakt verveling, te hoog gestelde doelstellingen veroorzaken stress. Als doelen en middelen met elkaar in evenwicht zijn ervaren mensen een ‘comfortabele’ gemoedstoestand. Het aanbrengen van ‘stretch’ in de doelstellingen creëert een continue verbetersysteem. Wie de doelen onrealistisch hoog stelt, veroorzaakt geen stretch, maar stress. In de praktijk leidt dit uiteindelijk niet tot resultaatsverbeteringen.
Onderzoek naar werkbeleving toont aan dat mensen hun werk voor een belangrijk deel waarderen naar aanleiding van de mate van eigenaarschap en verantwoordelijkheid. Eigenaarschap duidt op een goede verhouding tussen de regelmogelijkheden en de regelvereisten van de functie. Het zijn niet de problemen die stress veroorzaken, maar het ontbreken van de mogelijkheden om ze op te lossen. De verhouding tussen regelmogelijkheden en regelvereisten heeft een grote invloed op de welzijnsaspecten stress en leren die van invloed zijn op de arbeidskwaliteit (Bron: Jolink, J. Jonker, J. Schoemaker, M. (2007). Operational Excellence en HRM-een onmogelijke combinatie? ) Voor de medewerker moet het duidelijk zijn welke vrijheid van handelen hij heeft en welke mate van zelfstandigheid bij zijn functie hoort. Dit vereist duidelijke kaders waarbinnen het werk plaatsvindt.
Continu verbeteren en creëren van een gezonde werkomgeving is niet vanzelfsprekend maar kúnnen samengaan. Voor HR-afdelingen is er nog een wereld te winnen in de verbinding tussen de organisatiedoelstellingen en de eigen visie op HRM.
Auteur: Lucia Buijs
